Ontwerp
Beschrijven stappenplan use cases

Tijdens de haalbaarheidsstudie zijn de use cases vastgesteld en is het doel van ieder van deze use cases beschreven. Tijdens de bedrijfsstudie wordt het stappenplan van ieder van de use cases toegevoegd.

Vaak zijn in de haalbaarheidsstudie de primaire use cases geïdentificeerd. Dit zijn de direct door de actor uit te voeren use cases. Nu worden, bij het opstellen van de stappenplannen van de use cases, meer verbanden tussen primaire en secundaire use cases gevonden en vastgelegd. Dergelijke verbanden geven inzicht in het potentïele hergebruik van functionaliteit in het project.

Doel

Het beschrijven van het stappenplan voor ieder van de geïdentificeerde use cases in het project. Dit stappenplan vormt de basis voor verdere modellering naar bijvoorbeeld test activity diagrammen en sequence diagrammen. Tijdens het beschrijven van deze stappenplannen komen ook de onderlinge relaties van de use cases aan het licht.

Stappen

1. Beschrijven stappenplan
   Organiseer een productgerichte workshop waarin de stappenplannen van de use cases worden beschreven. Deze stappenplannen worden bij voorkeur direct genoteerd (in de CASE tool), zodat afstemming achteraf over het resultaat van de workshop niet nodig is.
   Voeg tijdens deze workshop aan iedere use case een stappenplan toe. Beschrijf hierin stapsgewijs de activiteiten die nodig zijn om de use case uit te voeren, zowel van de actor als van de applicatie. Hou de stappenplannen kort en bondig, bij voorkeur minder dan tien regels. Voorzie de stappen van een nummering.
   
   
2. Vaststellen includes
   Bepaal voor iedere stap in het stappenplan of er andere use case zijn die deze activiteit kunnen uitvoeren. Zo ja, vervang de stap door de uitvoering van deze (secundaire) use case. Creëer een include relatie met deze use case in het use case diagram
   
   
3. Vaststellen extends
   Als een stap een reeks activiteiten bevat waarvan er slechts één wordt uitgevoerd, bijvoorbeeld conditioneel (herkenbaar aan het gebruik van 'als' in de beschrijving) introduceer dan een extend relatie in het use case diagram. Doe dit als het afwijkende gedrag (dat wordt uitgevoerd als de conditie van de 'als' waar is) een redelijke omvang heeft.
   
   

Richtlijnen

Onderhoudbaarheid stappenplan
Het stappenplan dient zo kort en bondig mogelijk te zijn. Dit vergroot de leesbaarheid van het model. Bovendien is het stappenplan voortdurend onderhevig aan voortschrijdend inzicht. Het wordt nogal eens gewijzigd. Indien een stappenplan echter uitvoerig is beschreven, zal dit onderhoud vaak achterwege blijven. Een kort en bondig stappenplan wordt makkelijker up-to-date gehouden tijdens een project.

Rol facilitator in workshop
Het modelleren van include en extend blijft nogal eens een struikelblok. De facilitator ondersteunt in het beschrijven van de use cases en geeft suggesties over het toepassen van dergelijke relaties.

OTOPOP
Vooral het gebruik van include identificeert potentieel hergebruik van functionaliteit. Hergebruik is vaak de reden om een use case te beschouwen als een zelfstandige eenheid, als onderdeel van het bedrijfsproces. In het algemeen geldt nu de vuistregel OTOPOP (one time, one place, one person). Als een stuk functionaliteit hieraan voldoet, is het altijd een zelfstandige use case.

Use cases en user interface
Tijdens deze workshop komt nagenoeg altijd de user interface van de applicatie ter sprake. Hanteer nu als stelregel dat use cases een form representeren (denk aan OTOPOP) met de bijbehorende functionaliteit voor opbouw van het scherm en voor afhandeling van de bijbehorende acties.

Aanpassen schatting
Indien door verbeterde inzichten nieuwe use cases ontstaan - en dit is niet ondenkbaar - wordt de oorspronkelijke schatting aangepast. Voeg nu de nieuwe use cases toe aan de collectie use cases in de Smart Estimator. Verder in de bedrijfsstudie wordt opnieuw een schatting uitgevoerd.